Παγκόσμια Ημέρα νερού την Κυριακή 22 Μαρτίου που καθιερώθηκε το 1992 από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Με αυτή την αφορμή σας ενημερώνουμε για απλούς τρόπους με τους οποίους μπορούμε να μειώσουμε τη κατανάλωση νερού στο μπάνιο, στην κουζίνα, και στον κήπο.
Ας τους δούμε αναλυτικά και κατά περίπτωση.
Τρόποι εξοικονόμησης νερού στο μπάνιο
1. Ελέγξτε για διαρροή το καζανάκι της τουαλέτας με την προσθήκη χρώματος ζαχαροπλαστικής. Εάν υπάρχει διαρροή το χρώμα θα εμφανιστεί μέσα σε 30 λεπτά. Ελέγξτε την εγκατάσταση για φθαρμένα ή διαβρωμένα μέρη. Τα περισσότερα εξαρτήματα εγκαθίστανται εύκολα και είναι άμεσα διαθέσιμα με μικρό οικονομικό
2. Μην πετάτε διαφόρων ειδών απορρίμματα στη λεκάνη της τουαλέτας, χρησιμοποιώντας το καζανάκι
3. Εάν το καζανάκι σας είναι παλιό, αντικαταστήστε το με κάποιο, που διαθέτει δυνατότητα διπλής ροής. Τα καζανάκια αυτά έχουν δύο κουμπιά: ένα για μικρή ροή και ένα με μεγαλύτερη ροή, ανάλογα με την ανάγκη.
Εάν δεν είναι εύκολη η αντικατάσταση, τοποθετήστε μέσα στη δεξαμενή ένα πλαστικό μπουκάλι, για να μειωθεί ο όγκος του νερού που παροχετεύεται.
4. Εάν το κουμπί στο καζανάκι δεν επανέρχεται στη θέση του μετά τη χρήση, αφήνοντας το νερό να τρέχει συνεχώς, αντικαταστήστε το ή ρυθμίστε τη ροή.
5. Αποφύγετε το μπάνιο σε μπανιέρα γεμάτη νερό. Προτιμήστε να κάνετε σύντομα ντους, έχοντας κοντά σας και ένα κουβαδάκι για να συγκεντρώνετε το κρύο νερό μέχρι να έρθει το ζεστό. Το νερό αυτό αξιοποιήστε το στην τουαλέτα αντί να αδειάσετε το καζανάκι.
6. Ελαττώστε τη διάρκεια χρήσης του ντους. Στη διάρκεια του ντουζ καταναλώνετε 18 με 25 λίτρα νερού ανά λεπτό. Μείνετε ένα ή δύο λεπτά λιγότερο στο ντους και κάντε τους υπολογισμούς.
7. Αντικαταστήστε το τηλέφωνο της ντουζιέρας με κάποιο άλλο χαμηλότερης ροής. Στο εμπόριο κυκλοφορούν βρύσες στις οποίες μπορεί να ρυθμιστεί η ροή, χωρίς να επηρεαστεί η αναλογία ζεστού και κρύου νερού.
8. Όταν βουρτσίζετε τα δόντια ή όσο διαρκεί το σαπούνισμα των χεριών, κλείστε την βρύση για να μην τρέχει άσκοπα το νερό. Μπορείτε να έχετε ένα ποτήρι που να το γεμίζετε με νερό και να σας βοηθάει στο ξέπλυμα των δοντιών, αντί να αφήνετε ανοιχτή την βρύση.
9. Μην αφήνετε το νερό να τρέχει ξυρίζοντας ή πλένοντας το πρόσωπό σας. Βουρτσίστε τα δόντια σας, όσο περιμένετε να ζεσταθεί το νερό και κατόπιν πλυθείτε ή ξυριστείτε.
10. Εγκαταστήστε αισθητήρες ή πεντάλ στις βρύσες, όπου επιτρέπουν ελεγχόμενη ροή νερού στο νιπτήρα ή το νεροχύτη.
11. Αν έχετε την δυνατότητα αντικαταστήστε τις βρύσες σας με νέας τεχνολογίας που αναμειγνύουν το νερό με αέρα. Έτσι δίνεται η εντύπωση δυνατότερης ροής νερού προσφέροντας την άνεση της καθαριότητας εξοικονομώντας παράλληλα αρκετά λίτρα σε ημερήσια βάση.
12. Επαναχρησιμοποιείστε τις πετσέτες σώματος και προσώπου. Με τον τρόπο αυτό μειώνεται ο όγκος των άπλυτων ρούχων και τελικά οι χρήσεις του πλυντηρίου. Επιμένετε σε αυτό και όταν μένετε σε ξενοδοχείο. Ζητάτε να αλλάξουν πετσέτες ή σεντόνια, μόνο όταν το κρίνετε εσείς.
13. Χρησιμοποιήστε το πλυντήριο ρούχων, μόνο όταν φορτώνεται πλήρως ή ρυθμίστε κατάλληλα τη στάθμη νερού για το μέγεθος του φορτίου που χρησιμοποιείτε.
14. Αντικαταστήστε τις στρόφιγγες του πλυντηρίου, όπου παρατηρείται διαρροή. Εάν η στρόφιγγά σας στάζει σε ρυθμό μιας σταγόνας ανά δευτερόλεπτο, ενδέχεται να σπαταλήσετε 10 κυβικά μέτρα ετησίως, που θα επιβαρύνουν το κόστος της ύδρευσης και αποχέτευσης.
15. Αναζητήστε στην αγορά συστήματα, που δίνουν τη δυνατότητα να συγκεντρώνετε το νερό από το
νιπτήρα ή το μπάνιο σε ειδική δεξαμενή και από εκεί να τροφοδοτείται το καζανάκι. Έτσι, δεν χρησιμοποιείτε καθαρό, πόσιμο νερό στην τουαλέτα.
16. Σφραγίστε τις διαρροές. Αν ο νιπτήρας σας ?τρέχει? μπορεί να σπαταλάτε έως 10 λίτρα ημερησίως, πέρα από το οικονομικό κόστος. Η λύση είναι απλή: φωνάξτε τον υδραυλικό ή φτιάξτε το μόνος σας.
Τρόποι εξοικονόμησης νερού στην κουζίνα
1. Τοποθετήστε έναν ταχυθερμοσίφωνα στο νεροχύτη της κουζίνας σας, ώστε να τρέχει άμεσα το ζεστό νερό. Αυτό θα μειώσει και τις δαπάνες ενέργειας.
2. Είναι προτιμότερο να έχετε κρύο νερό σε μπουκάλια στο ψυγείο, παρά να αφήνετε τη βρύση να τρέχει κάθε φορά που θέλετε ένα δροσερό ποτήρι νερό.
3. Προσπαθήστε να χρησιμοποιείτε το ίδιο ποτήρι για το πόσιμο νερό κατά τη διάρκεια της ημέρας. Με τον τρόπο αυτό ελαττώνεται ο αριθμός των ποτηριών, που πρέπει να πλυθούν.
4. Επιλέξτε το κατάλληλο σκεύος, όταν μαγειρεύετε. Όσο μεγαλύτερα είναι τα σκεύη, τόσο μεγαλύτερη είναι και η κατανάλωση σε νερό.
5. Κατά το πλύσιμο των πιάτων με το χέρι, γεμίστε το νεροχύτη ή μία λεκάνη με νερό και το ανάλογο
απορρυπαντικό. Ξεβγάλετε γρήγορα με χαμηλή ροή. Για ακόμα μεγαλύτερη εξοικονόμηση νερού,
χρησιμοποιήστε τον ένα νεροχύτη για το πλύσιμο των πιάτων και τον άλλο για το ξέβγαλμα.
6. Αφήστε τα λερωμένα πιάτα και σκεύη να μουλιάσουν στο νερό, αντί να απομακρύνετε τα αποφάγια κάτω από τρεχούμενη βρύση.
7. Χρησιμοποιήστε το πλυντήριο πιάτων, μόνο όταν γεμίσει πλήρως.
8. Μην χρησιμοποιείτε το τρεχούμενο νερό, για να ξεπαγώσετε το κρέας ή άλλα παγωμένα τρόφιμα.
Ξεπαγώστε τα τρόφιμα, σταδιακά, τοποθετώντας τα στη συντήρηση του ψυγείου από το προηγούμενο βράδυ και αφήνοντάς τα στη συνέχεια εκτός ψυγείου για λίγο.
9. Προτιμήστε να πλένετε τα φρούτα, τα χόρτα και τα λαχανικά σε μία λεκάνη νερό, αντί κάτω από συνεχώς ανοιχτή βρύση. Χρησιμοποιήστε μετά το ίδιο νερό για να ποτίσετε τα φυτά στις γλάστρες ή τον κήπο σας.
10. Σφραγίστε τις διαρροές. Αν ο νεροχύτης σας τρέχει μπορεί να σπαταλάτε έως 10 λίτρα ημερησίως, πέρα από το οικονομικό κόστος. Η λύση είναι απλή: φωνάξτε τον υδραυλικό ή φτιάξτε το μόνος σας.
11. Καταναλώστε ένα τουλάχιστον χορτοφαγικό γεύμα ανά βδομάδα. Αν αναρωτιέστε τι σχέση έχει η
χορτοφαγία με την κατανάλωση νερού, η σύνδεση είναι απλή: απαιτείται πολύ μεγαλύτερη ποσότητα νερού στην κτηνοτροφία απ’ ότι στην καλλιέργεια λαχανικών. Η αντικατάσταση μόλις 120 γραμμαρίων μοσχαρίσιου κρέατος με ζυμαρικά, ρύζι ή κάποια άλλη επιλογή μεταφράζεται στην εξοικονόμηση 15.000 λίτρων νερού.
Τρόποι εξοικονόμησης νερού στον κήπο και το αυτοκίνητο
1. Μην ποτίζετε υπερβολικά τον κήπο σας. Κατά γενικό κανόνα, οι χορτοτάπητες χρειάζονται πότισμα μόνο κάθε 5 έως 7 ημέρες το καλοκαίρι και κάθε 10 έως 14 ημέρες το χειμώνα. Μια ισχυρή βροχή ικανοποιεί τις ανάγκες σε νερό για διάστημα δύο εβδομάδων.
2. Ποτίζετε τον κήπο σας νωρίς το πρωί, όταν η θερμοκρασία και η ταχύτητα του αέρα είναι χαμηλότερες. Αυτό μειώνει τις απώλειες νερού από την εξάτμιση.
3. Τοποθετήστε τους ψεκαστήρες σας, έτσι ώστε, το νερό να προσγειώνεται στο χορτοτάπητα και τους θάμνους και όχι στις πεζοδρομημένες περιοχές.
4. Είναι προτιμότερη η εγκατάσταση αυτόματου ποτίσματος. Βεβαιωθείτε ότι λειτουργεί σωστά και δεν υπάρχουν διαρροές κατά μήκος του δικτύου. Και οικονομία στο νερό θα έχετε αφού το νερό ποτίζει το φυτό κατευθείαν στην ρίζα του και θα ξενοιάσετε και την περίοδο των διακοπών.
5. Αποφύγετε την υπερβολική χρήση λιπασμάτων, η οποία αυξάνει τις ανάγκες για νερό.
6. Ποτίστε με το νερό του ενυδρείου σας τα φυτά. Το νερό αυτό είναι πλούσιο σε άζωτο και φώσφορο και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως λίπασμα.
7. Επιλέξετε φυτά τα οποία είναι ανθεκτικά στις ιδιαίτερες κλιματολογικές συνθήκες της περιοχής σας. Αποφύγετε να φυτέψετε γκαζόν γιατί έχει μεγάλες ανάγκες σε νερό.
8. Τοποθετήστε στην άκρη της μάνικας βρύση, ώστε να προσαρμόζεται η ροή στις απαιτήσεις σας και να αποφεύγονται οι σπατάλες.
9. Μην αφήνετε τους ψεκαστήρες ή τις μάνικες αφύλακτα. Οι μάνικες κήπων σας μπορούν να σπαταλήσουν πάνω από 2,5 κυβικά μέτρα νερό, μόνο σε μερικές ώρες. Χρησιμοποιήστε ένα χρονόμετρο κουζινών για να θυμηθείτε να το κλείσετε.
10. Ελέγχετε τακτικά τις μάνικες, τους συνδετήρες και τα βύσματα για τυχόν διαρροές.
11. Για τον καθαρισμό της αυλής σας χρησιμοποιήστε σκούπα, αντί για τρεχούμενο νερό. Αποφύγετε την εγκατάσταση των διακοσμητικών κατασκευών, όπου χρησιμοποιείται νερό, π.χ. τα σιντριβάνια, εκτός αν το νερό ανακυκλώνεται. Εντοπίστε πιθανές απώλειες λόγω της εξάτμισης και της διεύθυνσης του αέρα.
12. Για το πλύσιμο του αυτοκινήτου σαπουνίστε το και ξεπλύνετε το με έναν κουβά νερό και ποτέ με το λάστιχο. Εναλλακτικά μπορείτε να πάτε σε πλυντήριο αυτοκινήτων στο οποίο πλένουν τα αυτοκίνητα με ειδικά πιεστικά μηχανήματα που κάνουν οικονομία στο νερό.
Η καθιέρωση της Παγκόσμιας Ημέρας Νερού
Η Παγκόσμια Ημέρα για το Νερό καθιερώθηκε στη συνδιάσκεψη του ΟΗΕ σχετικά με το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη, που πραγματοποιήθηκε στο Ρίο Ντε Τζανέιρο της Βραζιλίας το 1992. Τη σχετική απόφαση πήρε η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 22 Δεκεμβρίου του 1992, που όρισε την 22 Μαρτίου ως Παγκόσμια Ημέρα για Το Νερό, ο επονομαζόμενος και λευκός χρυσός, πηγή ζωής για τον άνθρωπο, βρίσκεται ανισομερώς κατανεμημένο στον πλανήτη. Το 1/6 του πληθυσμού της γης, δηλαδή πάνω από 1 δισεκατομμύριο ψυχές, δεν έχουν πρόσβαση σε υδάτινες πηγές.
1,1 δισεκατομμύρια άνθρωποι πίνουν νερό από μη ασφαλείς πηγές.
2,5 δισεκατομμύρια στερούνται και των πλέον βασικών συνθηκών υγιεινής.
400.000.000 εκατομμύρια παιδιά, σχεδόν το 1/5 των παιδιών του κόσμου, στερούνται ακόμη και την ελάχιστη ποσότητα καθαρού νερού που χρειάζονται για να ζήσουν.
5 εκατομμύρια άνθρωποι πεθαίνουν κάθε χρόνο από ασθένειες σχετιζόμενες με μολυσμένα ύδατα, 10 φορές περισσότεροι από αυτούς που σκοτώνονται κάθε χρόνο σε πολέμους.
300 σημεία σ' όλο τον πλανήτη είναι δυνητικά πεδία συγκρούσεων σχετικά με το νερό, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.
Ο ΟΗΕ ξεκίνησε από τον Απρίλιο του 2004 δεκαετή καμπάνια με τίτλο «Νερό για Ζωή». Στόχος των δράσεων, που θα εφαρμοστούν από τις κυβερνήσεις όλων των χωρών του κόσμου, είναι η μείωση στο ήμισυ του αριθμού των ανθρώπων που δεν έχουν πρόσβαση σε πόσιμο νερό και στις βασικές συνθήκες υγιεινής.
«Στα νησιά ,χλωρίδα και πανίδα έχουν προσαρμοστεί, αλλά όχι ο άνθρωπος με τις απαιτήσεις του».
Η διαπίστωση ανήκει στον ομότιμο καθηγητή του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Βερολίνου
Andreas Grohmann, , με αφορμή την Παγκόσμια ημέρα νερού, στις 22 Μαρτίου
Μόλις με 20 λεπτά του ευρώ ημερησίως θα μπορούσε να... ξεδιψάσει κάθε κάτοικος των
ελληνικών νησιών, αν αξιοποιούνταν λύσεις βιώσιμης διαχείρισης του νερού, προσαρμοσμένες
στις τοπικές ανάγκες..
«Η σημερινή τεχνολογία μας δίνει δύο λύσεις, πάντα κοντά στη φύση: α) Αποθήκευση
βροχόπτωσης για τους μόνιμους κατοίκους (κάθε σπίτι την δεξαμενή του και αντίστροφη κλίση
σε πεζούλες στις πλάγιες των λόφων) και β) αφαλάτωση με ηλιακή ενέργεια σε τουριστικά
κέντρα και κάθε παραθαλάσσιο ξενοδοχείο και ξενώνα» εξηγεί, διευκρινίζοντας ότι πρέπει να
συνδεθούν οι δύο μέθοδοι, όπως και η αφαλάτωση, με βιολογική επεξεργασία λυμάτων για
αναγκαστική ανακύκλωση ώστε να μην πάει ούτε σταγόνα χαμένη».
Όσο για το κόστος που έχουν οι προτεινόμενες λύσεις για τους κάτοικους των ελληνικών
νησιών, η απάντησή του είναι αφοπλιστική και... οικονομική.
«Για μία οικογένεια, το κόστος είναι λιγότερο από το κόστος για εφοδιασμό με εμφιαλωμένο
νερό. Υπολογίζεται κόστος 0,5 ευρώ ανά κυβικό μέτρο παραγομένου νερού και 1,5 με 2 ευρώ/
μ3 μαζί με το κόστος διανομής. Εάν περιοριστεί η προσωπική ημερήσια χρήση σε 0,1 μ3 (100
λίτρα), τότε το κόστος είναι περίπου 0,20 ευρώ την ημέρα για κάθε άτομο»!
Αναφερόμενος πάντως στο γεγονός ότι η αφαλάτωση δεν προτιμάται στις παραθαλάσσιες
ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις, τονίζει ότι λείπουν ειδικοί για επίβλεψη και συντήρηση,
προπάντων ειδικευμένοι υδραυλικοί. «Παρατηρείται όμως», συνεχίζει, «και αδικαιολόγητη
προτίμηση μεγάλων κεντρικών έργων, με όλα τα μειονεκτήματα, όπως ασχημία νησιώτικων
τοπίων, περιβαλλοντικές βλάβες με απόβλητα άλμης, παραμέληση παραδοσιακών τεχνών
αποθήκευσης και παραμέληση επαναχρησιμοποίησης».
Απαντώντας σε ερώτηση για την κατασπατάληση του νερού στην Ελλάδα, με πάνω από το 70%
να διοχετεύεται στην άρδευση, τόνισε ότι για τους κατοίκους αστικών περιοχών είναι δύσκολη
η κατανόηση των απαιτήσεων της γεωργίας, ενώ παράλληλα δεν αντιλαμβάνονται τη σπατάλη
του “εικονικού νερού”, της ποσότητας δηλαδή του νερού που χρησιμοποιείται για την παραγωγή
ενός προϊόντος ή μιας υπηρεσίας.
«Ανάλογα με τις συνήθειές μας, το άθροισμα “εικονικό νερό” για όλα τα τρόφιμά μας φτάνει
στα 2.000 με 4.000 λίτρα για την ημερήσια χρήση, τη στιγμή που η οικιακή χρήση νερού, είναι
“μόνο” 100 λίτρα κάθε μέρα», λέει ο κ. Grohmann.
Προτείνει στους γεωργούς να υπολογίσουν πόσο νερό επιτρέπεται για κάθε γεώτρηση και να
περιορίσουν το βάθος των γεωτρήσεων ανάλογα με το υψόμετρο ώστε να μην είναι η αντλία
πιο βαθιά από την επιφάνεια της θάλασσας, αποφεύγοντας μ’ αυτό τον τρόπο, την υφαλμύρωση
υπόγειων υδάτων.
Στη γεωργία μπορεί, επίσης, να επαναχρησιμοποιηθεί το νερό, αποφεύγοντας τα επιβλαβή
κατάλοιπα από την αρχική χρήση του.
«Αλλιώς, ο βιολογικός καθαρισμός λυμάτων, πρέπει να διευρυνθεί με επεξεργασία με όζον και
με ενεργητικό άνθρακα. Ωστόσο, εφαρμόζοντας αειφόρα χρήση νερού, επαρκεί ο βιολογικός
καθαρισμός αποβλήτων και μετά διήθηση σε φίλτρο με ψιλή άμμο», τονίζει.
